Plateau van de Henegouwse leemstreek

Landschap

Dit landschap situeert zich in het noordwesten van Wallonië, het groepeert de grondgebieden van Henegouwen die zich van de ene tot aan de andere kant uitstrekken over de vlakte van de Hene-rivier. Net als de ander leemstreken vertoont het plateau van de Henegouwse leemstreek een zacht, gelijkmatig reliëf dat samengesteld is uit vlaktes en lage plateaus, doorkruist door vele valleien met een platte kom. Alleen de "Pays des Collines" (land van de heuvels), ten noordoosten van Doornik, onderscheidt zich binnen deze landschappelijke regio door zijn golvende valleien.

De gronden van het plateau van de Henegouwse leemstreek, overwegend gedomineerd door akkerbouw, ontplooit zich in een "open veld" landschap, aangeduid met de term Open-field. Deze landelijke structuur wordt bepaald door bijna uitsluitend akkers en de zo goed als volledige afwezigheid van omheiningen rond de velden. Behalve enkele grote, geïsoleerd gelegen boerderijen, wordt bebouwing hoofdzakelijk gegroepeerd in dorpen met huizen gegroepeerd rond een kerkje. Een eerste gordel weilanden ligt gewoonlijk rond het dorp, met aanvullende graslanden in de lager gelegen gebieden van de dalen, die door de waterlopen geboetseerd zijn. Verderop blijft uw blik haperen aan de uitgestrekte weidsheid, als een reusachtige legpuzzel van velden en grote akkers. De beboste zones bevinden zich op steilere hellingen en op gronden van minderwaardige kwaliteit. Deze concentrische structuur heeft een stervormig wegennet laten ontstaan. Straten en paden vertrekken vanuit de dorpskern in de richting van de akkers of om het dorp met andere woonkernen te verbinden.

Opnieuw vormt de "Pays des Collines" hierop een uitzondering. Hier zijn de dorpen kleiner van omvang en gekoppeld aan een habitat die grotendeels verspreid ligt in een landschap waar weilanden, omzoomd door hagen, de velden en akkers vervangen. Deze ruimtelijke indeling komt overeen met een coulisselandschap, dat op vandaag jammer genoeg aan het verdwijnen is.

Bron: FRW – CPDT

Traditioneel landelijke habitat

Het merendeel van de woningen bestaat uit een eenvoudige blok, vaak zonder verdieping en niet erg diep, bekroond met een hellend dak. In de loop van de 19e eeuw werden de huizen geleidelijk aan opgetrokken met een halve verdieping en daarna met een volledige verdieping. Buiten de dorpen bestaat de habitat meestal uit boerderijen van verschillende afmetingen, gaande van de "blokwoning", die als één geheel werd opgetrokken, tot de gesloten vierkantshoeve, een sprekende getuigenis van de verscheidenheid in het leven op het platteland.

De donkerrode tinten van de baksteen en het oranje van de dakpannen typeren het overgrote deel van de woningen op het plateau van Henegouwen, genuanceerd in het noorden door witte kalk op het metselwerk en in het zuiden door meer sombere tinten van de leisteen of de grijze dakpannen.

Bron: FRW – CPDT

 

Praktisch